09.06.2021 Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

Enodo

Organy podatkowe są za opodatkowaniem VAT należności z tytułu kar umownych/odszkodowań w związku z dodatkowymi pracami…

Przykładowo, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 3 września 2020 r., sygn. 0114-KDIP4-3.4012.336.2020.1.DM uznał, że wynagrodzenie otrzymane przez wykonawcę na mocy wyroku sądowego za dodatkowe prace budowlane z powodu wad projektowych powinno zostać opodatkowane VAT, wskazując że:

  • zasądzona przez sąd na rzecz Wnioskodawcy kwota pieniężna nie posiada cech odszkodowania za poniesioną szkodę, gdyż nie zaistniały okoliczności, które w rozumieniu Kodeksu cywilnego powodowałyby szkodę i determinowały wypłatę odszkodowania,
  • należności te wynikają wprost z łączącego Wnioskodawcę i Zamawiającego stosunku zobowiązaniowego. Strony podpisały aneks do umowy, który przewidywał zmianę wynagrodzenia na skutek wykonania robót zamiennych,
  • we wniosku można wskazać konkretnego beneficjenta tej usługi - Inwestora, który w związku z zaistnieniem określonych okoliczności jest zobowiązany do wypłaty orzeczonego przez sąd wynagrodzenia.

Podobna argumentacja jest także stosowana w zakresie kar umownych/odszkodowań w innych przypadkach, niż dodatkowe prace i wydaje się bardzo uznaniowa.

… a nawet przeciw

Odmienne stanowisko zajął jednak Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 20 września 2020 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.322.2020.1.RMA.

Uznał on, że zwrot kosztów poniesionych przez wykonawcę (w tym prac dodatkowych) z winy inwestora, nie powinien podlegać opodatkowaniu VAT, podzielając w pełni stanowisko wnioskodawcy i jednocześnie odstępując od własnego uzasadnienia.

Z kolei wnioskodawca argumentował swoje stanowisko w następujący sposób:

  • otrzymany zwrot kosztów stanowi jedynie odszkodowanie za wydłużenie terminu inwestycji z winy zamawiającego,
  • zamawiający nie otrzyma od wykonawcy żadnej korzyści/przysporzenia,
  • otrzymane przez niego wynagrodzenie jego konsekwencją powstania szkody z tytułu poniesienia dodatkowych nieplanowanych kosztów z winy zamawiającego.

Niestety, jak już wcześniej zaznaczono, organ nie wskazał własnego stanowiska w tej sprawie, natomiast interpretacja ta jest zdecydowanie dobrą wiadomością dla podatników i daje już konkretne wskazówki.

Niejednolite stanowisko

Jak łatwo zauważyć, stanowisko organów podatkowych nie jest jednolite. Ten sam organ , nie dużym odstępie czasu, jest w stanie wydać dwa przeciwstawne rozstrzygnięcia, co przysparza podatnikom trudności w zakresie właściwych rozliczeń kar umownych/odszkodowań z tytułu dodatkowych prac budowlanych.

Tym samym, przy rozliczeniach kary umownej/odszkodowania z ww. tytułu, należy za każdym razem szczegółowo analizować wszystkie czynniki, które mogłyby wpłynąć na obowiązek, lub jego brak, w zakresie opodatkowania takich kwot, a najlepszym rozwiązaniem wydaje się wystąpienie o interpretację indywidualną, która najskuteczniej zabezpiecza interesy podatnika.

Tomasz Kowalczyk, doradca podatkowy, Senior Manager w Enodo Advisors. Posiada wieloletnie doświadczenie z zakresu podatku od towarów i usług zdobyte podczas realizacji różnorodnych projektów dla podmiotów polskich oraz międzynarodowych korporacji. Prowadzi szkolenia z zakresu podatku VAT, jest również autorem artykułów i komentarzy z tej tematyki. 

Pozostałe aktualności

27.05.2021

Webinarium: VAT a kary umowne i odszkodowania w branży budowlanej

Serdecznie zapraszamy na bezpłatne szkolenie poświęcone tematyce opodatkowania VAT-em kar umownych i odszkodowań w branży budowlanej. Z naszych obserwacji wynika, że zagadnienie to budzi wiele wątpliwości i praktycznych problemów, dlatego w trakcie spotkania omówimy nie tylko aspekty prawne, ale przede wszystkim skoncentrujemy się praktycznych przypadkach.

Enodo
04.05.2021

Komu opłaca się pozostanie w spółce komandytowej – cz. 2

Objęcie spółki komandytowej opodatkowaniem CIT spowodowało ożywiony ruch na rynku restrukturyzacji spółek komandytowych (o zmianach pisaliśmy w I cz. artykułu). Wielu wspólników z obawy przed podwójnym opodatkowaniem zysków wypracowanych przez spółkę, stara się zrestrukturyzować swoją działalność. Są jednak i tacy, dla których optymalnym rozwiązaniem może okazać się kontynuacja działalności w dotychczasowej formie.

Enodo
08.04.2021

Webinarium: STRATEGIA PODATKOWA 2021. Jak się przygotować?

Serdecznie zapraszamy na webinarium poświęcone sporządzaniu i publikowaniu informacji o realizowanej strategii podatkowej. Przepisy, które weszły w życie 1 stycznia br. nałożyły na dużych podatników obowiązek raportowania, i to już za ubiegły, tj. 2020 rok.

Enodo
25.02.2021

Ceny transferowe, cz. 2 – rozliczenia za 2021 r.

W poprzednim artykule wskazaliśmy na co zwrócić uwagę w kontekście rozliczeń z podmiotami powiązanymi, dotyczących ubiegłego roku. W tej części przybliżamy najważniejsze zmiany w przepisach z zakresu cen transferowych, które weszły w życie w styczniu 2021 r.

Enodo
03.11.2020

Konfiskata prewencyjna: udowodnij własną „niewinność”

Jak wynika z pierwszej części artykułu o konfiskacie prewencyjnej, planowane rozwiązanie z jednej strony wpisuje się w pewien trend zmian w przepisach karnych i karno-skarbowych, stanowiąc niejako domknięcie systemu konfiskaty. Z drugiej strony, ten nowy instrument mający  przeciwdziałać ukrywaniu majątku pochodzącego z przestępstwa, może zawierać rozwiązania, które będą trudne do pogodzenia z podstawowymi zasadami praworządności oraz standardami ochrony podstawowych praw i wolności konstytucyjnych jednostki.

Enodo
23.10.2020

SLIM VAT: nowe zasady ujmowania faktur korygujących

Jednym z rozwiązań upraszczających rozliczenia VAT w projekcie SLIM VAT[1] jest zmiana zasad ujmowania faktur korygujących zmniejszających oraz wprowadzenie do ustawy zasad ujmowania korekt zwiększających.

Enodo