05.12.2022 Kiedy obowiązkowo? Kiedy nie? Rejestracja na VAT a prace budowlane w krajach UE

To już trzecia publikacja naszego cyklu poświęconego podatkowym aspektom prac budowlanych realizowanych przez polskie firmy w innych krajach Unii Europejskiej. Dziś poruszymy temat obowiązku rejestracji do VAT za granicą.

Enodo

Poprzednio wyjaśniliśmy, kiedy takie prace należy uznać za usługi związane z nieruchomościami i czy w związku z ich realizacją za granicą powstanie stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. Od tych dwóch ustaleń zależy, czy konieczna będzie rejestracja i opłacanie podatku VAT w danym kraju.

 

Kiedy nie ma obowiązku rejestracji do VAT w innym państwie UE?

W sytuacji kiedy:

  • w związku z wykonywaniem prac budowlanych lub odbiorem usług wykonywanych przez naszych podwykonawców i dostawców nie będziemy posiadali w danym kraju stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, a
  • usługi budowlane realizujemy na rzecz zarejestrowanego podatnika VAT, posiadającego siedzibę lub stałe miejsce prowadzenia działalności w tym kraju,

to, co do zasady, rozliczenia mogłyby być realizowane w oparciu o mechanizm odwrotnego obciążenia, chyba że zaistnieją inne przesłanki skutkujące obowiązkiem naszej rejestracji do celów VAT w danym kraju.

Uwaga: brak stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terenie danego państwa członkowskiego nie przesądza automatycznie o braku obowiązku rejestracji na potrzeby VAT w tym kraju.

 

Kiedy jest obowiązek rejestracji do VAT w innym państwie UE?

Jeśli nabywamy usługi, w tym związane z nieruchomościami, od podwykonawców nieposiadających ani siedziby, ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, którzy nie są zarejestrowani na VAT w kraju położenia nieruchomości, wówczas może dojść do sytuacji, w której to my będziemy zobligowani do zarejestrowania się na VAT w kraju położenia nieruchomości. Stanie się tak nawet pomimo tego, że usługi, które wykonujemy mogłyby zostać przez nas opodatkowane na zasadzie odwrotnego obciążenia.

Rejestracja do VAT w kraju prowadzenia prac budowlanych będzie również obowiązkowa, jeśli np. dokonujemy zakupu materiałów w innym kraju członkowskim i przywozimy je lub są nam dostarczane do kraju prowadzenia budowy. W takiej sytuacji dochodzi bowiem do transakcji WNT (wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów), która po przekroczeniu określonych limitów, z uwzględnieniem określonych włączeń np. dotyczących czasowego wykorzystania, powoduje również konieczność rejestracji na VAT.

Obowiązek rejestracji do VAT powstanie także wówczas, gdy na terenie kraju, w którym prowadzimy prace budowlane, będziemy dokonywać dostawy towarów lub świadczenia usług nieobjętych mechanizmem odwrotnego obciążenia.

Niezależnie od obowiązku rejestracji do VAT, czasami może on być po prostu opłacalny, m.in. wtedy gdy od lokalnych dostawców otrzymujemy faktury na znaczne kwoty z lokalnym VAT lub nabywamy usługi związane z nieruchomościami od podwykonawców i dostawców. Umożliwi ona bowiem bieżące rozliczania podatku VAT naliczonego i szybsze jego odzyskanie lub zmniejszenie podatku należnego do zapłaty, jeśli taki wystąpi.

 

Czy nabywanie usług od polskich podwykonawców wpływa na obowiązek rejestracji do VAT?

Nabywanie usług związanych z nieruchomością od podwykonawców nieposiadających siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w kraju położenia nieruchomości może skutkować obowiązkową rejestracją usługobiorcy do VAT.

W praktyce korzystamy z polskich podwykonawców (dostawców), zwykle nie zarejestrowanych do VAT na terenie kraju, w którym prowadzone są te prace. To rodzi konieczność rejestracji wykonawcy do VAT, z uwagi na brak możliwości „przerzucenia” na zamawiającego usługi budowlane obowiązku rozliczenia VAT, z faktury wystawionej przez podwykonawcę. Obowiązek rozliczenia podatku VAT z faktury wystawionej przez polskiego podwykonawcę spoczywać będzie wyłącznie na wykonawcy, dlatego też to na wykonawcy będzie ciążył obowiązek rejestracji do VAT w kraju położenia nieruchomości.

 

Rejestracja do VAT nie taka straszna. Dlaczego warto?

Choć rejestracja do podatku wymaga poświęcenia czasu i wypełnienia szeregu formalności, to nie należy się tego obawiać. Rejestracja otwiera drogę do odzyskania podatku naliczonego za dokonane zakupy.

Jest jeszcze jeden ważny aspekt.

Rozpoczynając działalność w innym kraju UE znacznie łatwiej jest współpracować z lokalnymi kontrahentami jako podatnik zarejestrowany do VAT. Unika się wtedy konieczności wyjaśniania różnic w wystawianiu faktur i rozliczaniu podatków, zaś takie różnice mogą zniechęcać kontrahentów zagranicznych do nawiązywania kontaktów handlowych.

 

Zwrot zagranicznego VAT

W sytuacji, gdy polska firma realizująca prace budowlane za granicą nie jest (z różnych przyczyn) zarejestrowana do VAT w tym kraju, ale ponosi na miejscu pewne wydatki udokumentowane fakturami VAT oraz związane z prowadzeniem prac, w tym także związane z oddelegowanie pracowników, np. na wyżywienie, zakwaterowanie, transport, paliwo – jest uprawniona do odzyskania tego podatku. Dobra wiadomość jest taka, że procedura jest prosta: wniosek na formularzu VAT-REF składa się do polskiego urzędu skarbowego. Minusem jest natomiast odległy termin zwrotu podatku - może on wynieść nawet kilka miesięcy.

Warunki ubiegania się o zwrot zagranicznego VAT są następujące:

  • brak siedziby, FE, stałego miejsca zamieszkania lub zwykłego miejsca pobytu w kraju UE, w którym dokonano nabycia,
  • status czynnego podatnika VAT, podatnik nie korzysta ze zwolnienia podmiotowego z VAT oraz nie dokonuje wyłącznie sprzedaży zwolnionej,
  • przedmiotem nabycia jest paliwo, wynajem środków transportu, wydatki związane ze środkami transportu, opłaty drogowe, koszty podróży, zakwaterowania, żywności i usługi restauracyjne.


Obowiązki sprawozdawcze związane z rozliczeniem i rejestracją VAT

  • obowiązek rejestracji dla celów VAT – jeśli są spełnione przesłanki (procedura rejestracji przebiega różnie w poszczególnych krajach UE),
  • obowiązek rozliczania VAT w kraju rejestracji: składanie deklaracji, prowadzenie rejestrów, wystawianie faktur zgodnie z wymogami poszczególnych państw UE,
  • brak rejestracji do celów VAT może skutkować wydaniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe wg przepisów poszczególnych krajów UE, która to decyzja może być przedmiotem egzekucji w Polsce.

Uwaga: Nasza kancelaria może skontaktować Państwa z kancelariami w poszczególnych państwach UE.

 

Już za tydzień napiszemy obowiązkach związanych z prowadzeniem prac budowlanych w UE - tym razem w kontekście podatku dochodowego od osób prawnych (CIT).

Tomasz Kowalczyk, Senior Manager, Doradca podatkowy w ENODO Advisors

Pozostałe aktualności

09.01.2023

KSeF 2024: czas na analizę merytoryczną schemy nowej faktury!

1 grudnia 2022 r. został opublikowany projekt ustawy wprowadzającej obligatoryjny Krajowy System e-Faktur (KSeF) z dniem 1 stycznia 2024 r. (o publikacji projektu ustawy pisaliśmy już tutaj i tutaj). Od 1 stycznia 2022 r. KSeF funkcjonuje już jako opcja fakultatywna, umożliwiająca podatnikom testowanie nowego rozwiązania. Nowa formuła z jednej strony polega na łączeniu się z centralną bazą MF za pomocą interfejsowego oprogramowania, co w praktyce będzie wiązało się z koniecznością integracji używanego systemu księgowego z KSeF. Z drugiej zaś strony wprowadzony zostaje nowy format faktury (ustrukturyzowanej).

Enodo
01.12.2022

KSeF 2024: uwaga na sankcje!

Na stronie Rządowego Centrum Legislacyjnego został opublikowany projekt ustawy dotyczący obligatoryjnego korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur. Rozpoczynamy cykl artykułów, w których szczegółowo omówimy kwestie wynikające z projektu. Na ten moment chcielibyśmy zwrócić Państwa uwagę na sankcje związane z niewdrożeniem lub nieprawidłowym korzystaniem z KSeF przez podatników VAT.

Enodo
18.11.2022

MF uwzględniło nasze postulaty w Objaśnieniach podatkowych dotyczących grup VAT

Ministerstwo Finansów opublikowało długo oczekiwane Objaśnienia podatkowe w zakresie grup VAT. Projekt tego dokumentu nie rozwiązywał ówczesnych problemów, a na dodatek przyniósł kolejne wątpliwości (częściowo pisaliśmy o nich tutaj). Wydanie finalnej wersji Objaśnień zostało poprzedzone konsultacjami podatkowymi, w których wzięliśmy udział. Z satysfakcją informujemy, że wiele ze zgłoszonych przez nas w tej procedurze uwag zostało uwzględnionych. W artykule omawiamy najważniejsze z nich.

Enodo
14.11.2022

Rozliczenia w ramach konsorcjum nie podlegają opodatkowaniu VAT

Jak sygnalizowaliśmy w naszym poprzednim artykule [link], stanowisko organów podatkowych w kwestii oceny skutków podatkowych wynikających z przepływów finansowych pomiędzy konsorcjantami, w związku z realizacją wspólnego przedsięwzięcia, jest niejednolite. Dzisiaj przestawiamy rozstrzygnięcie odmienne od tego, które opisywaliśmy tydzień temu, mimo że podjęte na gruncie zbliżonych okoliczności faktycznych.

Enodo
19.10.2022

Czy uchwała NSA rozwiąże problemy interpretacyjne dotyczące stosowania przepisów zawieszających terminy przewidziane w art. 15zzr ustawy covidowej?

W jednym z niedawnych wpisów na naszym blogu poruszaliśmy kwestię możliwego zawieszenia biegu terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych wskutek zastosowania art. 15zzr ustawy covidowej. Okazuje się, że to zagadnienie może doczekać się rozstrzygnięcia na poziomie poszerzonego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Enodo
20.06.2022

Związek usługi budowlanej z nieruchomością a miejsce opodatkowania VAT

W naszym ostatnim artykule zasygnalizowaliśmy trudności związane z ustaleniem miejsca świadczenia usług. Dzisiaj przedstawiamy praktyczne wskazówki pomocne w ustaleniu związku usługi z nieruchomością, a w konsekwencji miejsca opodatkowania VAT.

Enodo
14.04.2022

TSUE: korzystna interpretacja pojęcia stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej dla potrzeb VAT

Wydane kilka dni temu orzeczenie TSUE[1] może być bardzo ważne dla praktyki podatkowej w zakresie VAT w Polsce. Dotyczyło ono bowiem wysoce spornej kwestii: jak należy właściwie interpretować dla potrzeb VAT pojęcie stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

Enodo
04.02.2022

Ulepszania Polskiego Ładu ciąg dalszy. Sejm uchwalił nowelizację ustawy o PIT

Uchwalona 27 stycznia br. nowelizacja[1] przewiduje m.in. wdrożenie mechanizmu zaniechania poboru zaliczek w podatku dochodowym od osób fizycznych znanego już z budzącego wiele kontrowersji rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 7 stycznia 2022 r.  Czy ustawa ostatecznie zniweluje wątpliwości powstające u płatników rozliczających wynagrodzenia swoich pracowników?

Enodo
29.12.2021

Interpretacja ogólna MF: zwolnienie jest, ale nie wiadomo kto może z niego skorzystać

Minister Finansów potwierdził[1], że przewidziane w ustawie o CIT zwolnienie z opodatkowania dywidendy otrzymywanej przez spółki (tzw. parent-subsidiary) może być stosowane także do dywidend wypłacanych przez spółki jawne i komandytowe. Niestety nadal pozostają wątpliwości co do tego, w jaki sposób ustalić grono podatników uprawnionych do zwolnienia.

Enodo
23.11.2021

Onkoodpowiedzialni: listopad pod znakiem problemów zdrowotnych mężczyzn

Kolejna odsłona akcji #ONKOODPOWIEDZIALNI, którą dumnie wspieramy jako partnerzy tego przedsięwzięcia, poświęcona jest profilaktyce, diagnostyce i leczeniu raka gruczołu krokowego i raka jąder. 

Enodo
21.10.2021

Ceny transferowe a COVID-19: co dalej z APA?

W poprzednim artykule przedstawiliśmy Rekomendacje FCT w zakresie alokacji strat oraz kosztów nadzwyczajnych, a także traktowania wsparcia antykryzysowego. Kolejnym istotnym tematem, z którym muszą zmierzyć się polscy podatnicy, jest kwestia aktualności uprzednich porozumień cenowych (APA) w czasach pandemii COVID-19. W niniejszym artykule przedstawiamy główne wnioski dotyczące tego tematu wynikające z prac Forum Cen Transferowych, działającego przy Ministerstwie Finansów.

Enodo
24.09.2021

Kolejne zmiany w przepisach o cenach transferowych – projekt ustawy w Sejmie!

Polski Ład to wciąż gorący temat, również w obszarze cen transferowych! Ostatnio w dwóch artykułach na naszej stronie internetowej opisywaliśmy pozytywne i negatywne dla polskich podatników propozycje zmian w przepisach dotyczących cen transferowych. Artykuły te były oparte o projekt zmian w przepisach o cenach transferowych, który trafiły do prekonsultacji. Dzisiaj wiemy już jak wygląd projekt przepisów, który trafił do Sejmu.

Enodo
27.05.2021

Webinarium: VAT a kary umowne i odszkodowania w branży budowlanej

Serdecznie zapraszamy na bezpłatne szkolenie poświęcone tematyce opodatkowania VAT-em kar umownych i odszkodowań w branży budowlanej. Z naszych obserwacji wynika, że zagadnienie to budzi wiele wątpliwości i praktycznych problemów, dlatego w trakcie spotkania omówimy nie tylko aspekty prawne, ale przede wszystkim skoncentrujemy się praktycznych przypadkach.

Enodo
04.05.2021

Komu opłaca się pozostanie w spółce komandytowej – cz. 2

Objęcie spółki komandytowej opodatkowaniem CIT spowodowało ożywiony ruch na rynku restrukturyzacji spółek komandytowych (o zmianach pisaliśmy w I cz. artykułu). Wielu wspólników z obawy przed podwójnym opodatkowaniem zysków wypracowanych przez spółkę, stara się zrestrukturyzować swoją działalność. Są jednak i tacy, dla których optymalnym rozwiązaniem może okazać się kontynuacja działalności w dotychczasowej formie.

Enodo
08.04.2021

Webinarium: STRATEGIA PODATKOWA 2021. Jak się przygotować?

Serdecznie zapraszamy na webinarium poświęcone sporządzaniu i publikowaniu informacji o realizowanej strategii podatkowej. Przepisy, które weszły w życie 1 stycznia br. nałożyły na dużych podatników obowiązek raportowania, i to już za ubiegły, tj. 2020 rok.

Enodo
25.02.2021

Ceny transferowe, cz. 2 – rozliczenia za 2021 r.

W poprzednim artykule wskazaliśmy na co zwrócić uwagę w kontekście rozliczeń z podmiotami powiązanymi, dotyczących ubiegłego roku. W tej części przybliżamy najważniejsze zmiany w przepisach z zakresu cen transferowych, które weszły w życie w styczniu 2021 r.

Enodo
03.11.2020

Konfiskata prewencyjna: udowodnij własną „niewinność”

Jak wynika z pierwszej części artykułu o konfiskacie prewencyjnej, planowane rozwiązanie z jednej strony wpisuje się w pewien trend zmian w przepisach karnych i karno-skarbowych, stanowiąc niejako domknięcie systemu konfiskaty. Z drugiej strony, ten nowy instrument mający  przeciwdziałać ukrywaniu majątku pochodzącego z przestępstwa, może zawierać rozwiązania, które będą trudne do pogodzenia z podstawowymi zasadami praworządności oraz standardami ochrony podstawowych praw i wolności konstytucyjnych jednostki.

Enodo
23.10.2020

SLIM VAT: nowe zasady ujmowania faktur korygujących

Jednym z rozwiązań upraszczających rozliczenia VAT w projekcie SLIM VAT[1] jest zmiana zasad ujmowania faktur korygujących zmniejszających oraz wprowadzenie do ustawy zasad ujmowania korekt zwiększających.

Enodo