23.10.2020 SLIM VAT: nowe zasady ujmowania faktur korygujących

Jednym z rozwiązań upraszczających rozliczenia VAT w projekcie SLIM VAT[1] jest zmiana zasad ujmowania faktur korygujących zmniejszających oraz wprowadzenie do ustawy zasad ujmowania korekt zwiększających.

Enodo

W kolejnym z serii artykułów omawiających zmiany w projekcie tzw. SLIM VAT przyjrzymy się pomysłom Ministerstwa Finansów w tym zakresie. Proponowany termin wejścia w życie nowych przepisów to 1 stycznia 2021 r. - nie przewidziano w tym wypadku przepisów przejściowych.

Faktury korygujące in minus

Obecnie, po stronie podatku należnego, obniżenia podstawy opodatkowania, w stosunku do faktury z wykazanym podatkiem, dokonuje się w deklaracji podatkowej za okres, w którym nabywca towaru lub usługi otrzymał korektę, pod warunkiem posiadania przez podatnika potwierdzenia otrzymania jej przez nabywcę. Powinno być ono uzyskane przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym nabywca otrzymał fakturę korygującą. Uzyskanie potwierdzenia od kontrahenta w odpowiednim czasie stwarza podatnikom wiele problemów. Przepisy pozwalają jednak na uwzględnienie faktury korygującej później – w okresie otrzymania potwierdzenia. Ponadto samo określenie dopuszczalnych form potwierdzenia było niejasne i stało się przedmiotem licznych interpretacji podatkowych.

Zdarzają się też sytuacje, w których uzyskanie potwierdzenia nie jest możliwe. Wówczas obniżenie podstawy opodatkowania wchodzi w grę po spełnieniu łącznie dwóch warunków:

  • posiadania dokumentacji potwierdzającej próbę doręczenia faktury korygującej oraz
  • wiedzy nabywcy towarów lub usługobiorcy o tym, że transakcja została zrealizowana zgodnie z warunkami określonymi w fakturze korygującej.

Po stronie podatku naliczonego nabywca jest zobowiązany do zmniejszenia go w rozliczeniu za okres, w którym otrzymał korektę zmniejszającą.

W nowych przepisach rezygnuje się z wymogu uzyskania potwierdzenia odbioru faktury korygującej od nabywcy. Zaproponowane rozwiązanie umożliwia podatnikowi dokonanie obniżenia podstawy opodatkowania już w momencie wystawienia faktury korygującej. Warunkiem jest to, by z posiadanej przez niego dokumentacji wynikało, że uzgodnił z nabywcą towaru lub usługobiorcą warunki obniżenia podstawy opodatkowania dla dostawy tych towarów lub świadczenia tych usług, określone w fakturze korygującej i że faktura korygująca jest zgodna z posiadaną dokumentacją. Kluczowe znaczenie mają zatem faktyczne ustalenia między kontrahentami. Uzgodnienie warunków oznacza zgodne oświadczenie woli obydwu stron, wobec czego także nabywca powinien być w posiadaniu wspomnianych dokumentów. Jako przykład podaje się m.in.: dokumenty handlowe, w tym aneksy do umów, korespondencję handlową, dowody zapłaty itp., jeśli potwierdzają, że obie strony transakcji znają i akceptują zmienione warunki transakcji.

Po stronie nabywcy projektowany przepis zakłada obowiązek zmniejszenia kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym warunki obniżenia podstawy opodatkowania dla dostawy towarów lub świadczenia usług określone w fakturze korygującej zostały uzgodnione. Z uzasadnienia projektu ustawy wynika, że nabywca również powinien posiadać fakturę korygującą, ale to nie moment jej otrzymania, a moment uzgodnienia warunków obniżenia podstawy opodatkowania determinuje obowiązek korekty VAT naliczonego. Zatem już samo uzgodnienie pomiędzy stronami transakcji warunków obniżenia podstawy opodatkowania powoduje obowiązek korekty podatku. Oderwanie tego obowiązku od otrzymania faktury korygującej i oparcie go na „uzgodnieniu warunków”, może prowadzić do licznych wątpliwości. Pojęcie uzgodnienia warunków nie jest bowiem tak precyzyjnym wyznacznikiem, jak konkretna data związana z fakturą. Co więcej, takie uzgodnienie musi dodatkowo znaleźć potwierdzenie w posiadanych dokumentach.

Jednocześnie, uzasadnienie przewiduje, że jeżeli w konkretnym przypadku jedynym dokumentem, jaki posiada nabywca jest faktura korygująca, to nabywca nie może powoływać się na brak uzgodnienia warunków transakcji, tj. jest zobowiązany do skorygowania podatku naliczonego na bazie samej faktury korygującej.

Faktury korygujące in plus

W obecnej chwili przepisy nie określają, w jaki sposób należy ujmować korekty zwiększające.

Jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych i w interpretacjach organów skarbowych od lat wykształciła się w tym zakresie praktyka, która znalazła wyraz w proponowanej nowelizacji. Otóż o dacie uwzględnienia faktury korygującej przez sprzedawcę decyduje moment zaistnienia przyczyny zwiększenia podstawy opodatkowania.  

Jeżeli przyczyna korekty istniała już w chwili wystawienia faktury pierwotnej, to fakturę korygującą należy wykazać w okresie, w którym została ujęta faktura pierwotna. Podobnie, późniejsze wykrycie błędu w fakturze pierwotnej stanowi przyczynę zwiększenia podstawy opodatkowania rozliczanej w deklaracji podatkowej za okres, w którym została wykazana faktura pierwotna.

Jeśli natomiast przyczyna wystawienia faktury korygującej in plus powstała po wystawieniu faktury pierwotnej, wówczas korektę ujmuje się w rozliczeniu za okres, w którym wystąpiła owa przyczyna. Przykładowo, taką następczą przyczyną korekty może być zaistnienie nowych okoliczności transakcji.

Osobny przepis przewiduje, że w przypadku eksportu towarów zwiększenia dokonuje się nie wcześniej niż w deklaracji za okres, w którym wykazuje się eksport.

Podsumowanie

Omawiany projekt ma na celu uproszczenie rozliczeń związanych z korektami. Znaczącą zmianą jest z pewnością rezygnacja z otrzymywania potwierdzeń odbioru faktur korygujących in minus. Jednak nowe kryterium uzgodnienia warunków obniżenia podstawy opodatkowania pomiędzy stronami może budzić wątpliwości interpretacyjne. Szczególnie po stronie nabywcy, konieczne będzie wprowadzenie procedur pozwalających na identyfikację momentu, w którym należy skorygować podatek naliczony. Uregulowanie w ustawie momentu ujmowania korekt zwiększających należy natomiast ocenić pozytywnie.

[1] Projekt Ministerstwa Finansów ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy – Prawo bankowe z dnia 14 sierpnia 2020 r.


Katarzyna Janiak, doradca podatkowy, Senior Associate w ENODO Advisors. Specjalizuje się w podatku od towarów i usług.  Jest autorką komentarzy i artykułów o tematyce podatkowej.

Katarzyna Wysk-Szymańska, Senior Analyst w ENODO Advisors. Specjalizuje się w VAT compliance.

Pozostałe aktualności

18.11.2022

MF uwzględniło nasze postulaty w Objaśnieniach podatkowych dotyczących grup VAT

Ministerstwo Finansów opublikowało długo oczekiwane Objaśnienia podatkowe w zakresie grup VAT. Projekt tego dokumentu nie rozwiązywał ówczesnych problemów, a na dodatek przyniósł kolejne wątpliwości (częściowo pisaliśmy o nich tutaj). Wydanie finalnej wersji Objaśnień zostało poprzedzone konsultacjami podatkowymi, w których wzięliśmy udział. Z satysfakcją informujemy, że wiele ze zgłoszonych przez nas w tej procedurze uwag zostało uwzględnionych. W artykule omawiamy najważniejsze z nich.

Enodo
20.06.2022

Związek usługi budowlanej z nieruchomością a miejsce opodatkowania VAT

W naszym ostatnim artykule zasygnalizowaliśmy trudności związane z ustaleniem miejsca świadczenia usług. Dzisiaj przedstawiamy praktyczne wskazówki pomocne w ustaleniu związku usługi z nieruchomością, a w konsekwencji miejsca opodatkowania VAT.

Enodo
14.04.2022

TSUE: korzystna interpretacja pojęcia stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej dla potrzeb VAT

Wydane kilka dni temu orzeczenie TSUE[1] może być bardzo ważne dla praktyki podatkowej w zakresie VAT w Polsce. Dotyczyło ono bowiem wysoce spornej kwestii: jak należy właściwie interpretować dla potrzeb VAT pojęcie stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

Enodo
04.02.2022

Ulepszania Polskiego Ładu ciąg dalszy. Sejm uchwalił nowelizację ustawy o PIT

Uchwalona 27 stycznia br. nowelizacja[1] przewiduje m.in. wdrożenie mechanizmu zaniechania poboru zaliczek w podatku dochodowym od osób fizycznych znanego już z budzącego wiele kontrowersji rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 7 stycznia 2022 r.  Czy ustawa ostatecznie zniweluje wątpliwości powstające u płatników rozliczających wynagrodzenia swoich pracowników?

Enodo
29.12.2021

Interpretacja ogólna MF: zwolnienie jest, ale nie wiadomo kto może z niego skorzystać

Minister Finansów potwierdził[1], że przewidziane w ustawie o CIT zwolnienie z opodatkowania dywidendy otrzymywanej przez spółki (tzw. parent-subsidiary) może być stosowane także do dywidend wypłacanych przez spółki jawne i komandytowe. Niestety nadal pozostają wątpliwości co do tego, w jaki sposób ustalić grono podatników uprawnionych do zwolnienia.

Enodo
23.11.2021

Onkoodpowiedzialni: listopad pod znakiem problemów zdrowotnych mężczyzn

Kolejna odsłona akcji #ONKOODPOWIEDZIALNI, którą dumnie wspieramy jako partnerzy tego przedsięwzięcia, poświęcona jest profilaktyce, diagnostyce i leczeniu raka gruczołu krokowego i raka jąder. 

Enodo
21.10.2021

Ceny transferowe a COVID-19: co dalej z APA?

W poprzednim artykule przedstawiliśmy Rekomendacje FCT w zakresie alokacji strat oraz kosztów nadzwyczajnych, a także traktowania wsparcia antykryzysowego. Kolejnym istotnym tematem, z którym muszą zmierzyć się polscy podatnicy, jest kwestia aktualności uprzednich porozumień cenowych (APA) w czasach pandemii COVID-19. W niniejszym artykule przedstawiamy główne wnioski dotyczące tego tematu wynikające z prac Forum Cen Transferowych, działającego przy Ministerstwie Finansów.

Enodo
24.09.2021

Kolejne zmiany w przepisach o cenach transferowych – projekt ustawy w Sejmie!

Polski Ład to wciąż gorący temat, również w obszarze cen transferowych! Ostatnio w dwóch artykułach na naszej stronie internetowej opisywaliśmy pozytywne i negatywne dla polskich podatników propozycje zmian w przepisach dotyczących cen transferowych. Artykuły te były oparte o projekt zmian w przepisach o cenach transferowych, który trafiły do prekonsultacji. Dzisiaj wiemy już jak wygląd projekt przepisów, który trafił do Sejmu.

Enodo
27.05.2021

Webinarium: VAT a kary umowne i odszkodowania w branży budowlanej

Serdecznie zapraszamy na bezpłatne szkolenie poświęcone tematyce opodatkowania VAT-em kar umownych i odszkodowań w branży budowlanej. Z naszych obserwacji wynika, że zagadnienie to budzi wiele wątpliwości i praktycznych problemów, dlatego w trakcie spotkania omówimy nie tylko aspekty prawne, ale przede wszystkim skoncentrujemy się praktycznych przypadkach.

Enodo
04.05.2021

Komu opłaca się pozostanie w spółce komandytowej – cz. 2

Objęcie spółki komandytowej opodatkowaniem CIT spowodowało ożywiony ruch na rynku restrukturyzacji spółek komandytowych (o zmianach pisaliśmy w I cz. artykułu). Wielu wspólników z obawy przed podwójnym opodatkowaniem zysków wypracowanych przez spółkę, stara się zrestrukturyzować swoją działalność. Są jednak i tacy, dla których optymalnym rozwiązaniem może okazać się kontynuacja działalności w dotychczasowej formie.

Enodo
08.04.2021

Webinarium: STRATEGIA PODATKOWA 2021. Jak się przygotować?

Serdecznie zapraszamy na webinarium poświęcone sporządzaniu i publikowaniu informacji o realizowanej strategii podatkowej. Przepisy, które weszły w życie 1 stycznia br. nałożyły na dużych podatników obowiązek raportowania, i to już za ubiegły, tj. 2020 rok.

Enodo
25.02.2021

Ceny transferowe, cz. 2 – rozliczenia za 2021 r.

W poprzednim artykule wskazaliśmy na co zwrócić uwagę w kontekście rozliczeń z podmiotami powiązanymi, dotyczących ubiegłego roku. W tej części przybliżamy najważniejsze zmiany w przepisach z zakresu cen transferowych, które weszły w życie w styczniu 2021 r.

Enodo
03.11.2020

Konfiskata prewencyjna: udowodnij własną „niewinność”

Jak wynika z pierwszej części artykułu o konfiskacie prewencyjnej, planowane rozwiązanie z jednej strony wpisuje się w pewien trend zmian w przepisach karnych i karno-skarbowych, stanowiąc niejako domknięcie systemu konfiskaty. Z drugiej strony, ten nowy instrument mający  przeciwdziałać ukrywaniu majątku pochodzącego z przestępstwa, może zawierać rozwiązania, które będą trudne do pogodzenia z podstawowymi zasadami praworządności oraz standardami ochrony podstawowych praw i wolności konstytucyjnych jednostki.

Enodo